Γύρω από την περιοχή της Αθηένου και συγκεκριμένα στις αρχαίες τοποθεσίες Γόλγοι, Μάλλουρα, Παμπουλάρι και Άγιος Φώτιος, έχουν βρεθεί τάφοι, ιερά, οικισμοί, καθώς και μεγάλος αριθμός κινητών ευρημάτων.

Ο σημαντικότερος οικισμός είναι αυτός των Γόλγων, βορειανατολικά της Αθηένου. Σύμφωνα με την παράδοση ο οικισμός είχε κτιστεί από το Γόλγο, το γιο της Αφροδίτης και του Άδωνη. Στη συγκεκριμένη τοποθεσία, έπειτα από αρχαιολογικές ανασκαφές το 1851, από τον αρχαιολόγο Αθανάσιο Σακελλάριο βρέθηκαν οικιακά αρχιτεκτονικά κατάλοιπα. Την ίδια περίοδο ο αρχαιοκάπηλος Luigi Palma di Cesnola ανέσκαψε ερασιτεχνικά διάφορους χώρους γύρω από την Αθηένου, με έμφαση στην περιοχή Άγιος Φώτιος. Με τις ανασκαφές σε τάφους και ιερά της αρχαίας πόλης έφερε στο φως πολυάριθμα πήλινα αγγεία, πήλινα αγάλματα και ειδώλια, μαρμάρινες και ασβεστολιθικές κεφαλές αγαλμάτων, ανάμεσα σε αυτά και ένα τεράστιο ασβεστολιθικό άγαλμα του Ηρακλή. Δυστυχώς τα περισσότερα από αυτά τα ευρήματα κοσμούν σήμερα το Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης.

Συστηματικές ανασκαφές του αρχαίου οικισμού των Γόλγων άρχισαν το 1969 και τερματίστηκαν το 1972 από τη αρχαιολογική αποστολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης με επικεφαλή τον καθηγητή Γ.Μπακαλάκη. Οι ανασκαφές έφεραν στο φως μέρος αμυντικού τείχους, που σώζεται με τα κατάλοιπα τριών πύργων, λιθόκτιστες κατοικίες που χρονολογούνται τον 4ο αιώνα π.Χ., ενώ κάτω από αυτές βρέθηκαν τα κατάλοιπα κατοικιών προγενέστερης περιόδου,της Κυπρο-Αρχαϊκής περιόδου. Επίσης βρέθηκε πληθώρα κινητών ευρημάτων, όπως πήλινα αγγεία, χάλκινα νομίσματα, κεραμικά όστρακα, ειδώλια κ.α. Ο οικισμός πρέπει να διατηρήθηκε μέχρι και τα πρωτοχριστιανικά χρόνια, κάτι που μαρτυρείται από μια μικρή πρωτοχριστιανική βασιλική που βρέθηκε στο χώρο.

Στην τοποθεσία Παμπουλάρι της Κουκουνίνας, ανασκαφές που ξεκίνησαν το 1971 και διήρκησαν μόλις ένα χρόνο ανευρέθηκαν αποθηκευτικοί πίθοι, μικροσκοπικά ακόσμητα αγγεία, αναθήματα της Ύστερης εποχής του Χαλκού, ενώ η εύρεση μεγάλων ποσοτήτων χάλκινης σκουριάς υποδηλώνει την ύπαρξη στο χώρο εργαστηρίων επεξεργασίας του χαλκού.

Ανασκαφές εξακολουθούν να πραγματοποιούνται, από το 1990 μέχρι και σήμερα, στην περιοχή της Αθηένου-Μάλλουρα, από την αρχαιολογική αμερικανική αποστολή με επικεφαλή τον Δρ. Μιχάλη Τουμάζο , καθηγητή αρχαιολογίας σε πανεπιστήμιο της Αμερικής. Μέχρι σήμερα στην περιοχή της Μάλλουρας έχουν εντοπιστεί ιερό, λαξευμένοι τάφοι και ένας οικισμός, τα οποία χρονολογούνται από τη Γεωμετρική μέχρι και τη Ρωμαϊκή περίοδο.

Τα αρχαιολογικά ευρήματα από τους οικισμούς, τα ιερά και τους τάφους από τις αρχαιολογικές τοποθεσίες της Αθηένου, εκτίθενται στην Αρχαιολογική Συλλογή του Καλλινίκειου Δημοτικού Μουσείου Αθηένου, ενώ ένας μεγάλος αριθμός βρίσκεται σε Ιδιωτικές Συλλογές εκτός Κύπρου και σε μουσεία, όπως στο Μουσείο του Λούβρου και στο Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης στη Νέα Υόρκη.