Ευαγόρας Παλληκαρίδης. "Η πιο όμορφη μέρα της ζωής μου. Η πιο όμορφη ώρα. Μη ρωτάτε γιατί."

Γεννημένος στην Τσάδα της Πάφου, στις 26 Φεβρουαρίου το 1938, ήταν το τέταρτο παιδί από τα πέντε παιδιά του Μιλτιάδη Παλληκαρίδη και της Αφροδίτης Παπαδανιήλ. Φοίτησε για έξι χρόνια στο δημοτικό σχολείο της Τσάδας, ενώ μετέπειτα στο Ελληνικό Γυμνάσιο της Πάφου. Υπήρξε άριστος μαθητής αλλά και μεγάλο συγγραφικό ταλέντο, όπως αποδεικνύεται από τα ποιήματα του.

Η δράση του για την απελευθέρωση της Κύπρου από την αγγλική αποικιοκρατία ξεκίνησε την ημέρα του εορτασμού της στέψης της Βασίλισσας Ελισάβετ . Στην διάρκεια μιας διαδήλωσης των μαθητών της Πάφου και των φοιτητών του Λιασίδιου Κολεγίου, ο νεαρός Ευαγόρας αναρριχάται στον ιστό, κατεβάζει και σκίζει την αγγλική σημαία. Αυτό το γεγονός αποτέλεσε το προανάκρουσμα για την επέκταση των διαδηλώσεων αλλά και το απαρχές της αγωνιστικής δράσης του.

Ο νεανικός ενθουσιασμός και ο πόθος για απελευθέρωση οδηγούν τον Ευαγόρα , στην ηλικία των δεκαεπτά ετών , να εγκαταλείψει το σχολείο και να ενταχθεί στις αντάρτικες ομάδες της Ε.Ο.Κ.Α. Όντας μέλος της Ε.Ο.Κ.Α. πρωτοστατεί σε διαδηλώσεις, στη διανομή προκηρύξεων, στην αναγραφή συνθημάτων, στις ανατινάξεις αγγλικών στόχων. Στη διάρκεια μιας διαδήλωσης συλλαμβάνεται και οδηγείται στο δικαστήριο με την κατηγορία συμμετοχής σε παράνομη οχλαγωγία. Ο Ευαγόρας αρνείται την κατηγορία και η δίκη ορίζεται εκ νέου στις 6 Δεκεμβρίου. Τότε παίρνει την γενναία απόφαση , την οποία και ανακοινώνει σε γονείς και συμμαθητές:

«Θα πάρω μιαν ανηφοριά, Θα πάρω μονοπάτια,

Να βρώ τα σκαλοπάτια Που παν στη Λευτεριά.

Θ' αφήσω αδέρφια, συγγενείς, τη Μάνα, τον Πατέρα,

μεσ' στα λαγκάδια πέρα, και τις βουνοπλαγιές.

Ψαχνοντας για τη λευτεριά, θα 'χω παρέα μόνη,

κατάλευκο το χιόνι, βουνά και ρεματιές.

Τώρα κι αν είναι χειμωνιά, θα 'ρθει το καλοκαίρι,

τη Λευτεριά να φέρει,σε πόλεις και χωριά...»

 

Το σημείο όπου συνελήφθη ο αγωνιστής στις 18 Δεκεμβρίου

Το σημείο όπου συνελήφθη ο αγωνιστής στις 18 Δεκεμβρίου

Ο Ευαγόρας συνεχίζει τον αγώνα , ως αντάρτης πλέον στα βουνά, παίρνοντας μέρος σε ένοπλες αναμετρήσεις, επιχειρήσεις , ενέδρες και επιθέσεις, σε διάφορα χωριά της Πάφου, εναντίον των Άγγλων αποικιοκρατών. Αποτελούσε πλέον βασικός στόχος των Άγγλων, οι οποίοι τον επικηρύσσουν έναντι ενός μεγάλου χρηματικού ποσού. Στις 18 Δεκεμβρίου, κατά την μεταφορά οπλισμού , μεταξύ των περιοχών Λυσού και Σταυρού της Ψώκας, πέφτει μαζί με δύο άλλους συναγωνιστές του σε ενέδρα αγγλικής περιπόλου. Ενώ τα δύο άλλα μέλη της ομάδας κατορθώνουν να διαφύγουν, ο Ευαγόρας συλλαμβάνεται και οδηγείται αρχικά στο στρατόπεδο της Λίμνης και κατόπιν στο Δασούδι.

Η δίκη του ορίζεται στις 25 Φεβρουαρίου, όπου παρά τις προσπάθειες των δικηγόρων του να τον υπερασπιστούν, ο ίδιος παραδέχεται ενοχή:

«Γνωρίζω ότι θα με κρεμάσετε. Ό,τι έκαμα το έκαμα ως Έλλην Κύπριος όστις ζητεί την Ελευθερίαν του. Τίποτα άλλο.»

Ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης καταδικάζεται σε θάνατο δια απαγχονισμού. Τότε ξεκινά μια θύελλα αντιδράσεων με διαδηλώσεις από τους συμμαθητές του, αλλά και μέσω αλλεπάλληλων διαβημάτων, σε διπλωματικό επίπεδο, προς τη Βασίλισσα Ελισάβετ, για να ληφθεί υπόψη το νεαρό της ηλικίας του και να του δοθεί χάρη.

Η απόφαση όμως είναι τελεσίδικη. Στις 14 Μαρτίου ο Ευαγόρας ζει την ομορφότερη μέρα της ζωής του, την ομορφότερη ώρα . Τραγουδώντας τον Εθνικό Ύμνο, ο αντάξιος διάδοχος του βασιλιά Ευαγόρα, ο ποιητής με τα υψηλά ιδεώδη, περνά στην αιωνιότητα. Υπήρξε ο νεαρότερος και ο τελευταίος από τους απαγχονισθέντες.

 

Η ρομαντική αυτή ψυχή έμεινε στην ιστορία όχι μόνο για την απελευθερωτική δράση του αλλά και για το ποιητικό - συγγραφικό του έργο. Μέρος των ποιημάτων του μελοποιήθηκαν από τον Μάριο Τόκα , ενώ έχουν κυκλοφορήσει και βιβλία του όπως το «Κόκκινο Τετράδιο» και το» Αν θες να μάθεις τα νέα μου». Το πρώτο περιλαμβάνει 54 χειρόγραφα ποιήματα του Ευαγόρα προς την αγαπημένη του Λύα Χατζηαδάμου, ενώ το δεύτερο περιλαμβάνει την αλληλογραφία μεταξύ των δύο νέων και μετέπειτα μεταξύ της Λύας και της αδελφής του Γιωργούλλας.

 

Σχετικοί Συνδέσμοι.

Το σημείο όπου συνελήφθη ο αγωνιστής στις 18 Δεκεμβρίου, Φωτογραφίες & Χάρτης.

Λημέρια Ε.Ο.Κ.Α στη Λυσό, Φωτογραφίες & Χάρτης

Φαράγγι Αετοφωλιών - Κρησφύγετα Ε.Ο.Κ.Α στην Περιστερώνα, Φωτογραφίες & Χάρτης